Kodeks Gwelferbytański B

Szablon:Manuskrypt biblijny infobox Kodeks Gwelferbytański B, łac. Codex Guelferbytanus B (Gregory-Aland no. Q albo 026; von Soden ε 4)[1] – grecki kodeks uncjalny Nowego Testamentu, paleograficznie datowany na V wiek. Rękopis jest bardzo fragmentaryczny, jego tekst został nadpisany i zachował się w palimpseście[2]. Reprezentuje wczesną formę bizantyńskiej tradycji tekstualnej i jest rzadko cytowany we współczesnych wydaniach greckiego Nowego Testamentu.

Opis

Pisany jest na pergaminowych kartach (26,5 na 21,5 cm). Zachowało się zaledwie 13 kart kodeksu. Tekst pisany w dwóch kolumnach na stronę, 28 linijek w kolumnie[3][2][4]. Litery Θ, Ε, Ο, Σ pisane są w skompresowanej formie i jest to odejście od bardziej starożytnej formy pisania. Litery są wielkie, ale nie tak wielkie jak kodeksie Guelferbytanus B. Brak akcentów i przydechów[5].

Tekst dzielony jest według Sekcji Ammoniusza, nie posiada odniesień do Kanonów Euzebiusza[5].

Zachowane fragmenty kodeksu
Ewangelia według Łukasza 4,34–5,4; 6,10–26; 12,6–43; 15,14–31; 17,34–18,15; 18,34–19,11; 19,47–20,17; 20,34–21,8; 22,27–46; 23,30–49[5][6];
Ewangelia według Jana 12,3–20; 14,3–22[5][6].

Tekst górny palimpsestu zawiera tekst Izydora z Sewilli (Origines i listy), podobnie jak Kodeks Gwelferbytański A[2].

Tekst

Grecki tekst kodeksu reprezentuje bizantyńską tradycję tekstualną, z pewną liczbą aleksandryjskich naleciałości. Według obliczeń Scrivenera tekst kodeksu zgadza się z A oraz B 50 razy, popiera B przeciwko A 38 razy, zgadza się z A przeciwko B w 75 miejscach[7].

Kurt Aland dał mu profil tekstualny 51 51/2 02 7s. Profil ten oznacza, że rękopis 5 razy wspiera tekst bizantyjski przeciwko oryginalnemu, nigdy nie wspiera oryginalnego przeciwko bizantyjskiemu, 5 razy zgodny jest z bizantyjskim i oryginalnym. Posiada 2 sobie właściwe warianty. W oparciu o ten profil tekst rękopisu został zaklasyfikowany do V kategorii Alanda[2].

Według Claremont Profile Method przekazuje tekst mieszany, jednak metodą tą badany był tylko w partii przypadającej na Łk 20[8].

Historia

Griesbach datował rękopis na VI wiek[9]. Gregory datował go na V wiek[5], Aland na V wiek[2], obecnie INTF datuje go na V wiek[4].

Historia kodeksu związana jest z kodeksem Gwelferbytańskim B, wraz z którym posłużył za materiał dla tekstów Izydora. Rękopis stał się znany dla uczonych w połowie XVIII wieku. Franz Anton Knittel w 1762 roku jako pierwszy zidentyfikował tekst palimpsestu (łącznie z kodeksem Guelferbytanus A)[10]. Tekst palimpsestu odczytał Tischendorf i wydał metodą facsimile w roku 1860[11]. Facsimile wydał Guglielmo Cavallo w 1967[12]. W roku 2007 opublikowany został tekst Ewangelii Jana kodeksu (nowy odczyt)[13].

Na listę rękopisów Nowego Testamentu wprowadził go Johann Jakob Griesbach nadając mu siglum Q[9]. Pod takim siglum figurował na liście Tregellesa, Tischendorfa, Scrivenera i początkowo Gregory'ego. W 1908 roku Gregory nadał mu siglum 026[1].

We współczesnych wydaniach Nestle-Alanda jest rzadko cytowany. W NA27 zaliczony został do rękopisów drugiego rzędu cytowania[14]. Jest cytowany w UBS4[15].

Obecnie kodeks przechowywany jest w Herzog August Bibliothek (Weissenburg 64) w Wolfenbüttel[2][4].

Zobacz też

  1. a b Gregory 1908 ↓, s. 34.
  2. a b c d e f Aland i Aland 1989 ↓, s. 122.
  3. Kurzgefasste 1963 ↓, s. 39.
  4. a b c INTF ↓.
  5. a b c d e Gregory 1900 ↓, s. 63.
  6. a b NA27 ↓, s. 693.
  7. Scrivener 1984 ↓, s. 144.
  8. Wisse 1982 ↓, s. 52.
  9. a b Griesbach 1809 ↓, s. c.
  10. Scrivener 1984 ↓, s. 143.
  11. Gregory 1900 ↓, s. 64.
  12. Elliott 1989 ↓, s. 50.
  13. Schmid, Parker i Elliott 2007 ↓, s. 45-54.
  14. NA27 ↓, s. 59*.
  15. UBS4 ↓, s. 11*.

Bibliografia

Wydania tekstu

Krytyczne wydania NT

Listy rękopisów

Introdukcje do krytyki tekstu NT

  • Kurt Aland, Barbara Aland: Der Text des Neues Testaments: Einfürung in die wissenschaftlichen Ausgaben sowie Theorie und Praxis der modernen Textkritik. Wyd. 2. Stuttgart: Deutsche Bibelgesellschaft, 1989, s. 122. ISBN 3-438-06011-6. (niem.)
  • Henry Alford: The Greek Testament. Wyd. 5. T. I. London: 1863, s. 110. (ang.)
  • Caspar René Gregory: Textkritik des Neuen Testaments. T. 1. Leipzig: Hinrichs, 1900, s. 63-64. (niem.)
  • Bruce M. Metzger, Bart D. Ehrman: The Text of the New Testament: Its Transmission, Corruption and Restoration. Wyd. 4. Oxford: Oxford University Press, 2005, s. 76. ISBN 978-0-19-516122-9. (ang.)
  • Frederick Henry Ambrose Scrivener: A Plain Introduction to the Criticism of the New Testament. Edward Miller. Wyd. 4. T. 1. London: George Bell & Sons, 1894, s. 144. (ang.)

Inne opracowania

  • J.K. Elliott: A Bibliography of Greek New Testament Manuscripts. Cambridge University Press, 1989, s. 50.
  • Frederik Wisse: The Profile Method for the Classification and Evaluation of Manuscript Evidence, as Applied to the Continuous Greek Text of the Gospel of Luke. William B. Eerdmans Publishing, 1982. ISBN 0-8028-1918-4. (ang.)

Linki zewnętrzne