Lipusz (stacja kolejowa)

Nieprawidłowe parametry: {54|5|49|N|17|46|48|E}

{{{nazwa}}}
{{{nazwa oryginalna}}}
Ilustracja
{{{opis zdjęcia}}}
Państwo {{{państwo}}}
Miejscowość {{{miejscowość}}}
Lokalizacja {{{lokalizacja}}}
Zarządca {{{zarządca}}}
Data otwarcia {{{data otwarcia}}}
Data zamknięcia {{{data zamknięcia}}}
Poprzednie nazwy {{{poprzednie nazwy}}}
Rodzaj {{{rodzaj}}}
Liczba pasażerów ({{{rok liczby pasażerów}}}) {{{liczba pasażerów}}}
Dane techniczne
Liczba peronów {{{liczba peronów}}}
Liczba krawędzi
peronowych
{{{liczba krawędzi peronowych}}}
Kasy 1 (nieczynne)
Linie kolejowe

{{{linie kolejowe}}}

Schemat {{{opis schematu}}}
[[Plik:{{{schemat}}}|240x240px|alt=Schemat stacji|]]
Położenie na mapie brak
Mapa lokalizacyjna brak
Brak mapy: {{państwo dane {{{państwo}}} | mapa/core | wariant = {{{państwo}}} }}
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|}
[{{{www}}} Strona internetowa]
Portal Portal Transport szynowy

Lipuszstacja kolejowa w Lipuszu, w województwie pomorskim, w Polsce. Obiekt był dawniej lokalnym węzłem kolejowym, od lat 90. XX wieku pełni rolę mijanki w ruchu pasażerskim. Na terenie stacji znajduje się także dwustanowiskowa hala dla lokomotyw.

Położenie

Stacja Lipusz znajduje się około 300 m od centrum Lipusza, na południowym krańcu miejscowości. Na jej terenie są 4 przejazdy kolejowe[1].

Historia

1900-1945

Uroczyste oddanie stacji w (niem.) Lippuschu ( pol. Lipuszu) nastąpiło 15 lipca 1900 roku. Początkowo do stacji docierała tylko linia (niem.) Berent (pol. Kościerzyna). Lipusz od początku był projektowany i budowany, jako lokalny węzeł kolejowy, w którym krzyżowały się linie łączące trzy miasta powiatowe: Berent (Kościerzynę), (niem.) Konitz (pol. Chojnice) i (niem.) Bütow (pol. Bytów). Dodatkowo w Lipuszu miała stacjonować drużyna manewrowa, która łączyła i dzieliła pociągi relacji łączonych. W 1901 roku otworzono linię do Bytowa, natomiast w dniu 1 lipca 1902 r., po oddaniu linii do Chojnic - Lipusz stał się węzłem kolejowym. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 r. - linia Lipusz – Bytów (obecnie Lipusz – Korzybie) została przecięta granicą polsko-niemiecką tuż przed stacją Róg. Lipusz znajdował się wówczas po stronie polskiej. W czerwcu 1920 roku[2] linia została zdemontowana do granicy polsko-niemieckiej, a stacja przestała spełniać funkcję węzła. W roku 1939, już po rozpoczęciu wojny, Niemcy odbudowali brakujący fragment linii[1].

1945-1990

Po II wojnie światowej linia Lipusz – Korzybie w całości znalazła się po stronie polskiej. W okresie Polski powojennej - Lipusz był węzłem kolejowym, obsługującym lokalne pociągi osobowe oraz towarowe[1]. W latach 60. XX w. składano i demontowano tu pociągi kursujące na trasie Kościerzyna – Bytów/Chojnice[3].

Po 1990

W rozkładzie jazdy na lata 1990–1992 przez Lipusz przejeżdżało 6 par pociągów Kościerzyna – Chojnice (w tym jedna para w relacji wydłużonej aż do Gdyni Głównej), para pociągów Lipusz – Kościerzyna i Lipusz – Chojnice oraz 4 pary pociągów Lipusz – Bytów. W następnym rozkładzie 1992/93 zmniejszono o 1 liczbę par pociągów Kościerzyna – Chojnice, jednakże przedłużono jeszcze jedną do Gdyni, liczba pociągów do Bytowa nie zmieniła się, ale był to ostatni rozkład w którym występowały pociągi na tej trasie. W 1993 roku w czasie fali likwidacji lokalnych linii kolejowych zlikwidowano połączenie Bytów – Kościerzyna, od tej pory przy tabeli 381 b występowała notatka Ruch pociągów wstrzymany do odwołania, która utrzymywała się aż do rozkładu jazdy pociągów z lat 1996/97, a przez Lipusz przejeżdżają jedynie pociągi relacji Kościerzyna – Chojnice. Ze względu na bardzo słaby stan torowiska planowano również fizyczną likwidację linii do Bytowa, jednak po interwencji władz samorządowych gminy Bytów i przekazaniu linii w użytkowanie spółce Pol-Miedź Trans z Lubina zachowano ją dla ruchu towarowego[1].

Linie kolejowe

Lipusz jest węzłem kolejowym, w którym krzyżują się linie numer 211 (ChojniceKościerzyna) oraz 212 (Lipusz – Korzybie). Linia do Korzybia wyłączona jest całkowicie z ruchu pasażerskiego, w ruchu towarowym eksploatuje się ją jedynie do Bytowa, dalej jest nieprzejezdna[4]. Wszystkie linie są niezelektryfikowane, normalnotorowe oraz jednotorowe.

Maksymalne dozwolone prędkości na szlakach w okolicy Lipusza[5]:

Pociągi osobowe (również szynobusy) Pociągi towarowe
Linia 211 80 km/h 80 km/h
Linia 212 0 km/h[6] 20 km/h

Pociągi

Pociągi osobowe

Przez stację w Lipuszu przejeżdżają cztery pary pociągów osobowych relacji Chojnice – Kościerzyna i Kościerzyna – Chojnice[4]. Najczęściej są nimi szynobusy[7]. Czasem pociąg obsługiwany jest autobusową komunikacją zastępczą.

Pociągi towarowe

Przez Lipusz przejeżdżają zazwyczaj pociągi towarowe relacji Kościerzyna – Bytów spółki Pol-Miedź Trans z Lubina oraz pociągi innych przewoźników, m.in. PKP Cargo[2]. Z powodu bardzo złego stanu technicznego toru łącznikowego, a przy tym ręcznej obsługi zwrotnic pociągi najczęściej zmieniają tu czoło. W Lipuszu stacjonują spalinowozy manewrowe typu SM42 będące własnością Pol-Miedź Trans[1].

Infrastruktura

Dworzec

Dworzec z magazynem

W budynku dworca znajduje się poczekalnia i nieczynna kasa, oraz prywatne mieszkanie. Dworzec zbudowany jest z czerwonej cegły. Część główna jest piętrowa, nieotynkowana i pokryta dachówką. Przylega do niej parterowa część boczna oraz mała, otynkowana przybudówka. Dach jest wielospadowy (czterospadowy w części głównej i dwuspadowy, w bocznej, natomiast przylegający do budynku magazyn pokryty dachem pulpitowym)[2]. Budynek został wzniesiony w stylu odchodzącym od stylu ryglowego, choć takie cechy jeszcze można odnaleźć w przylegającym do budynku magazynie. Typ zabudowy spotykany w Prusach na początku XX wieku.

Perony

Perony – widok od strony dworca

Na stacji znajdują się dwa perony: jeden jedno-, drugi dwukrawędziowy, oba z dojściem z poziomu szyn. Perony pokryte są płytami chodnikowymi i są niezadaszone. Znajdują się tam semafory kształtowe, nieużywana obecnie wieża wodna[2], dwustanowiskowa szopa używana przez Pol-Miedź Trans[1] oraz dwie nastawnie Lp i Lp1.

  1. a b c d e f Paweł Korcz. Lipusz. „Świat kolei”. 4/2008, s. 43. Łódz: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  2. a b c d Ogólnopolska Baza Kolejowa: Lipusz. [dostęp 27 marca 2009].
  3. Rozkład jazdy pociągów PKP 1966/1967. Warszawa: Polskie Koleje Państwowe, 1966, s. 705, 706.
  4. a b Stan na 2009
  5. Jarosław Woźny i Marek Potocki (red.): Linia Chojnice - Kościerzyna w: Ogólnopolska Baza Kolejowa (pol.). [dostęp 25 grudnia 2008].
  6. Pociągi osobowe mogą jeździć tylko w wyjątkowych sytuacjach z pilotem, który podaje prędkość maszyniście.
  7. Regionalny rozkład jazdy pociągów województwo pomorskie. Gdynia: Pomorski Zakład Przewozów Regionalnych w Gdyni, 2008.
Lipusz
Linia 211. Chojnice – Kościerzyna (52,612 km)
BSicon KBHFaq.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
Lipuska Huta
odległość: 3,423 km
BSicon BHFq.svg
odległość: 6,908 km
Linia 212. Lipusz – Korzybie (0,000 km)
BSicon KBHFaq.svg
odległość: 7,440 km

Szablon:Kolej w powiecie kościerskim