Maria z Montferratu

Szablon:PropozycjaDobregoArtykułu Szablon:Władczyni infobox Maria z Montferratu zwana La Marquise (fr. Marie de Montferrat, wł. Maria del Monferrato, ur. 1192 w Tyrze, zm. 1212) - królowa Jerozolimy od 1205 roku.

Jedyna córka Konrada z Montferratu i Izabeli Jerozolimskiej. Po śmierci matki w 1205 została formalnie królową. W 1210 poślubiła Jana z Brienne i została koronowana. Matka Izabeli II (Jolanty), żony cesarza Fryderyka II.

Pochodzenie i losy do śmierci matki

Maria była jedyną córką Konrada z Montferratu i jego trzeciej żony Izabeli Jerozolimskiej. Jej ojciec zginął 28 kwietnia 1192 roku zamordowany przez asasynów. W tym czasie Izabela była w ciąży. Już osiem dni po śmierci męża, 5 maja, wyszła za mąż za Henryka II z Szampanii. Maria urodziła się jako pogrobowiec. Marię od tytułu ojca zwano "la Marquise".

Maria była najstarszym dzieckiem swojej matki, która po śmierci Henryka z Szampanii wyszła za mąż za Amalryka II, króla Cypru.

W 1194 roku ojczym Marii, Henryk II, zawarł ścisły sojusz z Amalrykiem, nowym królem Cypru. Przypieczętowały go zaręczyny Gwidona, syna Amalryka, z Marią z Montferratu. Jej dwie młodsze przyrodnie siostry - Alicję i Filipę z Szampanii - zaręczono z kolejnymi synami Amalryka: Janem i Hugonem. Zaręczyny następczyni tronu jerozolimskiego z następcą tronu cypryjskiego dawały nadzieję na unię obu państw w następnym pokoleniu. Jednak Gwidon, narzeczony Marii, zmarł w dzieciństwie.

Izabela zmarła w 1205 roku. Z trzeciego małżeństwa z Henrykiem II z Szampanii przeżyły ją dwie córki Alicja i Filipa. Także z czwartego małżeństwa z Amalrykiem II, królem Cypru i Jerozolimy, przeżyły jedynie córki - Sybilla i Melisanda. Tak więc trzynastoletnia Maria jako następczyni matki została królową Jerozolimy. Godność bajlifa (regenta) objął przyrodni brat jej matki Jan z Ibelinu, Stary Senior z Bejrutu - nie wiadomo jednak, czy wyznaczyła go przed śmiercią Izabela, czy też wybrali go baronowie.

Zaręczyny i ślub z Janem z Brienne

Koronacja Marii i jej męża Jana z Brienne.

W 1208 roku Maria miała już siedemnaście lat. Do Francji udało się poselstwo na czele z Florencjuszem biskupem Akki i Aymarem seniorem Cezarei. Posłowie poprosili króla Francji Filipa II Augusta, aby wyznaczył odpowiedniego kandydata do ręki Marii. Wiosną 1210 roku król zawiadomił, że wybór padł na Jana z Brienne, rycerza z Szampanii, starszego o ponad 40 lat od Marii. Filip August i papież Innocenty III ofiarowali mu w wianie po 40 tysięcy funtów srebra.

13 września 1210 roku Jan przybył do Akki. Następnego dnia poślubił Marię - ślubu udzielił im Albert, patriarcha jerozolimski. 3 października w Tyrze odbyła się uroczysta koronacja Marii i Jana.

Narodziny córki i śmierć

W 1212 roku Maria urodziła córkę Izabelę, zwaną przez zachodnie źródła Jolantą. Maria zmarła krótko potem, przypuszczalnie na skutek komplikacji poporodowych. Formalnie następczynią Marii została jej córka, zaś Jan z Brienne sprawował rządy w jej imieniu jako regent.

Od Marii wywodziła się starsza linia królewska domu jerozolimskiego, która wygasła w 1268 roku na jej praprawnuku Konradynie, książę Szwabii i król Jerozolimy, straconym w Neapolu. Po tym zdarzeniu prawa do korony jerozolimskiej przeszły na potomków przyrodniej siostry Marii - Alicji z Szampanii.

Maria w literaturze

Maria z Montferratu była jedną z bohaterek powieści Bez oręża Zofii Kossak.

Genealogia

Wilhelm V z Montferratu
ur. ok. 1115
zm. 1191
Judyta austriacka
zm. po 1178
Amalryk I
ur. 1136
zm. 11 VII 1174
Maria Komnena
ur. ok. 1154
zm. przed II 1217
         
     
  Konrad z Montferratu
ur. 1146
zm. 28 IV 1192
Izabela I
ur. 1172
zm. 1205
     
   
Jan z Brienne
zm. 1237
OO   14 IX 1210
Maria z Montferratu
ur. 1192
zm. 1212
                   
                   
                   
Izabela II (Jolanta)
 ur. 1212
 zm. 2 V 1228
 


Bibliografia

Szablon:Władca-Jerozolima