Pesa 620M

620M
Ilustracja
620M-010 na Litwie
Producent Polska PESA Bydgoszcz
Białoruś Biełkommunmasz Mińsk
Lata budowy od 2004
Układ osi B'2'
Liczba miejsc siedzących 91
Liczba miejsc ogółem 171 (7 os./m²)
Masa służbowa 50 / 56,7 t
Długość całkowita 26 400 / 27 350 mm
(różne źródła)
Szerokość 3000 mm
Wysokość 4222 / 4435 mm
(różne źródła)
Wysokość wejścia 1 345 mm
(od główki szyny)
Średnica kół 840 mm
Rodzaj przekładni hydrodynamiczna
Prędkość konstrukcyjna 120 km/h
[1][2][3][4][5]
Portal Portal Transport szynowy

PESA 620Mszerokotorowy spalinowy wagon silnikowy produkowany od 2004 przez PESA Bydgoszcz dla Kolei Litewskich i Ukraińskich, a od 2011, we współpracy z Biełkommunmasz, także dla Kolei Białoruskich.

Historia

Po wprowadzeniu na polski rynek spalinowych wagonów silnikowych 214M Partner w 2001[6] PESA postanowiła produkować podobne pojazdy dla kolei szerokotorowych. Pierwsze zostały zakupione przez Koleje Ukraińskie[7]. W 2004 620M-001 zaprezentowano na targach InnoTrans w Berlinie[8] i rozpoczęto dostawy dla zamawiającego. Oprócz pojazdów 620M na Ukrainę trafił także jeden pokrewny silnikowy wagon inspekcyjny 610M. Kolejne zamówienia na 620M pojawiły się także z Litwy i Białorusi. Pojazdy białoruskie są produkowane wspólnie z Biełkommunmasz Mińsk, do którego zadań należy m.in. wyposażenie wnętrza[2].

Po doświadczeniach z eksploatacji 620M koleje na Ukrainie i Litwie postanowiły także zamówić bardziej pojemną, dwuczłonową wersję tych pojazdów – PESA 630M[9].

SA106 Legnica Piekary.jpg
214M
Автомотрисса 610M-001 1.jpg
610M
Railcar-PESA-620M-Vilnius2009-1.jpg
620M
630M-001.jpeg
630M


Konstrukcja

620M jest wersją rozwojową wagonu spalinowego Partner (PESA 214M). Podstawową różnicą między pierwowzorem jest przystosowanie do szerszego toru (1520 mm) i szerszej skrajni (T1 wg GOST 9238-83), co umożliwiło zastosowanie w przestrzeni pasażerskiej układu siedzeń 2+3[1]. Zasięg pojazdu zaplanowano na 1000 km, a czas eksploatacji na 40 lat[4].

Wytrzymałość konstrukcji 620M jest zgodna z normą PN-EN 12663 (kat. PII). W pojazdach zastosowano wózki toczne typu 8AS i napędowe 3MSb produkcji PESY[3]. Dwa stopnie usprężynowania zawieszenia stanowią sprężyny śrubowe i poduszki pneumatyczne[2][3]. Wagony mogą pracować w trakcji wielokrotnej (do trzech pojazdów)[3].

Wnętrze pojazdów jest w pełni klimatyzowane i wyposażone w monitoring. Przy jednym z wejść znajduje się przestrzeń wielofunkcyjna[3][10].

Numer
egzemplarza
Przewoźnik Układ osi Typ silnika Liczba i moc
silników
Przekładnia Masa
służbowa
Źródła
001 ÷ 004 Koleje Ukraińskie B'2' MTU 6R183TD13H 1 × 315 kW hydrodynamiczna
Voith Tr211re3
50 t [1]
005 ÷ 008
011 ÷ 012
Koleje Ukraińskie B'2' MAN D2876LUE623 1 × 385 kW hydrodynamiczna
Voith Tr211re4
50 t [1]
Koleje Litewskie B'2' MAN D2876LUE623 1 × 382 kW
/1 × 385 kW
(różne źródła)
hydrodynamiczna
Voith Tr211re4
50 t [2][11]
ДП1 001 ÷ 003 Koleje Białoruskie B'2' MAN 1 × 382 kW
/1 × 412 kW
(różne źródła)
Voith 56,7 t [2][10]

Eksploatacja

Użytkownik Liczba Numery Wersja Miejsce stacjonowania Lata
dostaw
Ukraina
Ukraina
Koleje Ukraińskie 11 001, 002, 005, 006, 008, 011 Smorodino
(Dyrekcja Południowa)
2004-2008 [1][12]
007, 012 Krzemieńczuk
(Dyrekcja Południowa)
003, 004 Lwów Zachód
(Dyrekcja Lwowska)
2006
025 620McU Krym
(Kolej Przydnieprowska)
2012 [13][5]
Litwa
Litwa
Koleje Litewskie 12 009, 010, 013 ÷ 022 2008-2011 [2]
Białoruś
Białoruś
Koleje Białoruskie 4 z 6 ДП1-001 ÷ 004
(620M 023, 024, 026, ?)
620McB od 2012 [2][14][15]

Ukraina

Ukraiński 620M na Dworcu Głównym we Lwowie

Eksploatowane na Ukrainie pojazdy spalinowe do obsługi ruchu pasażerskiego wyprodukowane przez Ganz-MÁVAG (serie D i D1) oraz RVR Ryga (seria DR1) były już znacznie wyeksploatowane. Koleje Ukraińskie początkowo planowały zamówić wagony spalinowej w czeskich zakładach Vagonka Studénka, ostatecznie jednak, ze względu na problemy finansowe, zdecydowano się złożyć zamówienie w bydgoskiej PESIE[7].

Dostawy rozpoczęto w 2004 roku. Na ukraińskie tory wyjechał wtedy wagon inspekcyjny 610M przeznaczony dla kierownictwa Kolei Ukraińskich i pierwsze wagony 620M przeznaczone do obsługi regularnych relacji pasażerskich[1].

Pierwotnie zamówienie opiewało na cztery spalinowe wagony motorowe, które miały być wykorzystywane na mało obciążonych trasach[16]. Pozytywne doświadczenia z eksploatacji pojazdów spowodowały, że Koleje Ukraińskie zamówiły kolejne partie szynobusów, które przekazały w użytkowanie Kolei Południowej i Kolei Lwowskiej[1]. Łącznie w latach 2004–2009 dostarczono na Ukrainę 10 wagonów silnikowych serii 620M[1].

W październiku 2012 dostarczono nową jednostkę (620M-025) na Krym[13][17]. Pojazd ten, w malowaniu nawiązującym do flagi Autonomicznej Republiki Krymu[5], został uroczyście oddany do użytku 26 października na dworcu w Symferopolu. 620M-025 ma służyć do obsługi połączeń między Dżankojem, Armiańskiem i Teodozją[18].

Litwa

620M na stacji Port lotniczy Wilno

W 2008 zamówienie na szynobusy serii 620M do obsługi linii lokalnych o małym natężeniu ruchu złożyły Koleje Litewskie[12]. Pierwszy wagon zaprezentowano uroczyście w październiku 2008 na dworcu kolejowym w Wilnie[2]. Do 2009 dostarczono w sumie 4 pierwsze pojazdy[12]. 2 października 2008 uruchomiono w Wilnie połączenie obsługiwane przez 620M między dworcem kolejowym a portem lotniczym[19]. Cztery dostarczone PESY, oprócz trasy na lotnisko, w 2009 obsługiwały także połączenia Wilno – Szostaków, RadziwiliszkiMożejki i SzawleRakiszki[20].

Umowę na dostarczenie 8 kolejnych podpisano 19 kwietnia 2010 w Wilnie[21]. Od zakończenia dostaw w kwietniu 2011 w eksploatacji na Litwie jest 12 sztuk 620M[22][2]. Nowe wagony pozwoliły na całkowite wycofanie z eksploatacji pojazdów serii D1. Poza wymienionymi wcześniej relacjami 620M obsługują także połączenia z Wilna do Stasił, Kien, Ignalina i Marcinkańc, z Kowna do Marijampola, Kibart, Szostakowa i Trok oraz z Radziwiliszek do Szawli[2].

Białoruś

Plik:DP-1.jpg
Białoruski 620M

W 2011 zamówienie na sześć pojazdów serii 620M złożyły Koleje Białoruskie. Produkcja dla tego kontrahenta odbywa się we współpracy polskich zakładów firmy PESA Bydgoszcz i białoruskiej firmy Biełkommunmasz[23]. Pierwszy pojazd został dostarczony przez PESĘ do Mińska 23 grudnia 2011[24]. Od stycznia do kwietnia 2012 przeprowadzono próby techniczno-ruchowe na linii Stołpce – Gorodieja[2]. 13 kwietnia 2012 pierwsza jednostka została odebrana przez zamawiającego od firmy Biełkomunasz[25]. Białoruskie szynobusy serii 620M noszą w nomenklaturze Kolei Białoruskich oznaczenie DP-1 (ДП-1)[24].

Uroczyste włączenie nowej serii do eksploatacji miało miejsce 1 maja 2012 na dworcu w Kalinkowiczach[26]. Pierwsze dwa pojazdy przeznaczono do połączeń klasy ekonomicznej Kalinkowicze – WasilewiczeChojniki i Kalinkowicze – Slovechno. 25 sierpnia 2012 rozpoczęto obsługę kolejnym pojazdem 620M połączeń, tym razem klasy biznes, w relacjach Orsza Centralna – Pogodino i Krzyczew-1 – Orsza Centralna – Pogodino. Wagon do ich obsługi stacjonuje w lokomotywowni w Mohylewie[27].

  1. a b c d e f g h Marek Graff, Krzysztof Rutkowski. Wagony silnikowe i zespoły trakcyjne kolei ukraińskich produkcji Pesy Bydgoszcz. „Świat Kolei”. 9/2011, s. 36-37. Łódź: EMI-PRESS Wydawnictwa Techniczne i Naukowe. ISSN 1234-5962 (pol.). 
  2. a b c d e f g h i j k Marek Graff, Robertas Šalčiunas. Spalinowe wagony silnikowe produkcji Pesy na kolejach Litwy i Białorusi. „Świat Kolei”. 11/2012, s. 15-19. Emi-press. ISSN 1234-5962 (pol.). 
  3. a b c d e Prospekty na stronie producenta: 620M dla kolei ukraińskich i 620M dla kolei litewskich, pesa.pl, [data dostępu: 2012-07-10].
  4. a b Train by belkommunmash? Very soon! (ang.). bkm.by, 2011-12-27. [dostęp 2012-07-10].
  5. a b c На следующей неделе в Крыму запустят рельсовый автобус (ros.). auto.investigator.org, 2012-10-18. [dostęp 2012-12-26].
  6. Paweł Terczyński: Atlas lokomotyw 2002. Poznań: Poznański Klub Modelarzy Kolejowych, 2002, s. 78. ISBN 978-83-901902-6-6.
  7. a b Marek Graff. Autobusy szynowe z Pesy na Ukrainie. „Świat Kolei”. 8/2007, s. 10-11. Łódź: EMI-PRESS Wydawnictwa Techniczne i Naukowe. ISSN 1234-5962 (pol.). 
  8. Tomasz Tomaszewski. Polscy producencie na InnoTrans 2004. „Świat Kolei”. 11/2004, s. 3. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  9. jm, Rynek Kolejowy: Pesa podpisała pierwszą umowę na Innotrans (pol.). Rynek Kolejowy, 2012-09-18. [dostęp 2012-09-18].
  10. a b Дизель-поезда серии ДП1 (ros.). rw.by. [dostęp 2012-12-28].
  11. Automotrisa 620M. „Riedmenys”. litrail.lt (lit.). 
  12. a b c Michał Grobelny. Polscy eksporterzy w branży kolejowej. „Rynek Kolejowy”. 2/2010. s. 53 (pol.). 
  13. a b kondziolot: Nowa PESA 620M-025 w drodze na Ukrainę [Podzamcze] (ros.). W: 2012-10-16 [on-line]. yuotube.com. [dostęp 2012-12-23]. (Крым жемчужина Украины).
  14. ВОВА-ЭР9Т: Рельсовый автобус PESA 620M-023 (ros.). pfoto-rzd.com, 2012-02-19. [dostęp 2012-12-23].
  15. matej_solec: PESA 620M #620M-024 (pol.). rail.phototrans.eu, 2012-02-21. [dostęp 2012-12-23].
  16. Ryszard Piech: Pesa dla szerokiego toru (pol.). InfoRail, 2008-05-27. [dostęp 2012-07-08].
  17. railman: 620М-025 Украина, АР Крым, станция Джанкой (ros.). trainpix.org, 2012-10-22. [dostęp 2012-12-23].
  18. В Крыму вышел на маршрут первый рельсовый автобус (ros.). auto.investigator.org, 2012-10-26. [dostęp 2012-12-26].
  19. Dworzec kolejowy z lotniskiem połączy autobus szynowy. „Kurier Wileński”, 2008-10-02 (pol.). 
  20. M. Graff. Kolejowe wagony silnikowe z Pesy dla Litwy i Ukrainy. „Świat Kolei”. 12/2009, s. 11. Emi-press. ISSN 1234-5962 (pol.). 
  21. Kolejne pojazdy spalinowe jadą na Litwę. pesa.pl, 2011-08-09. [dostęp 2012-04-23].
  22. Ryszard Piech: Szerokotorowe składy Pesy coraz popularniejsze (pol.). InfoRail, 2008-04-22. [dostęp 2012-07-08].
  23. PESA powraca na rynek białoruski. rynek-kolejowy.pl, 2011-02-09. [dostęp 2011-02-09].
  24. a b First diesel train dp-1 runs starting-up and adjustment exploitation (ang.). bkm.by, 2012-01-27. [dostęp 2012-07-10].
  25. ПЕРВЫЙ „РЕЛЬСОВЫЙ АВТОБУС” ГОТОВ К РАБОТЕ (ros.). bkm.by, 2012-04-17. [dostęp 2012-07-10].
  26. Белорусская железная дорога в режиме подконтрольной эксплуатации открыла движение поездов региональных линий эконом-класса (ros.). rw.by, 2012-05-02. [dostęp 2012-12-28].
  27. Белорусская железная дорога открывает новые маршруты региональных линий бизнес-класса (ros.). rw.by, 2012-08-24. [dostęp 2012-12-28].

Szablon:PESA Bydgoszcz