Profesor

Profesor (z łac. professor) – tytuł naukowy nadawany samodzielnym pracownikom naukowym lub tytuł zwyczajowy honorowy nadawany nauczycielom szkolnictwa podstawowego, gimnazjalnego oraz ponadgimnazjalnego, a także stanowisko nauczycieli akademickich.

Profesor (tytuł naukowy)

Osobny artykuł: tytuł naukowy.

Profesor – tytuł naukowy nadawany za osiągnięcia naukowe i dydaktyczne pracownikom szkół wyższych i instytutów naukowo-badawczych. W Polsce tytuł ten nadaje Prezydent RP po zatwierdzeniu przez Centralną Komisję do spraw Stopni i Tytułów wniosku uczelni macierzystej w sprawie nadania tytułu naukowego. Tytuł ten jest przyznawany w Polsce dożywotnio.

Ponieważ tytuł ten nadaje Prezydent RP, a uroczystość związana z nadawaniem tego tytułu odbywała się dawniej w Belwederze, to osoba, której ten tytuł został nadany, nazywana jest także przy mniej oficjalnych okolicznościach "profesorem belwederskim" lub coraz częściej "profesorem prezydenckim".

Profesurę czyli profesora tytularnego należy odróżnić od profesora uczelnianego (czyli stanowiska) – powszechnie stwarza to wiele nieporozumień.

Z kart historii

W Polsce do 1990 roku istniał tytuł naukowy profesora nadzwyczajnego i profesora zwyczajnego, oba przyznawane przez Przewodniczącego Rady Państwa, ale tytuły te zostały zastąpione tytułem profesora.

Profesor (stanowisko)

Profesor to również nazwa stanowiska pracy na uczelniach wyższych. W tym znaczeniu profesor to samodzielny pracownik naukowy, który kieruje własnym zespołem naukowym lub jest kierownikiem katedry, instytutu lub innej samodzielnej jednostki uczelnianej. Profesorów uczelnianych dzieli się na "zwyczajnych" lub "nadzwyczajnych", "wizytujących" oraz "emerytów". Na stanowisku "profesora zwyczajnego" może być zatrudniony wyłącznie naukowiec z państwowym tytułem profesora. Na stanowisku "profesora nadzwyczajnego" może być zatrudniony naukowiec posiadający stopień doktora habilitowanego lub tytuł profesora, choć w tym drugim przypadku zdarza się to raczej przejściowo, zanim uczelnia nie wystąpi o mianowanie takiego profesora na stanowisko profesora zwyczajnego. Dana osoba może pracować na dwóch lub większej liczbie stanowisk, w różnych placówkach, będąc na jednym z nich "profesorem zwyczajnym", a na innej "nadzwyczajnym".

Profesor (tytuł zwyczajowy)

Tytuł profesora odnosi się również zwyczajowo do nauczycieli akademickich, zwłaszcza w krajach anglosaskich (np. USA i byłych koloniach brytyjskich np. w Indiach). W Polsce profesor akademicki według różnych badań sondażowych jest zawodem lokującym się najwyżej na skali prestiżu zawodu[potrzebny przypis].

W Polsce w szkołach średnich, zwłaszcza w liceach ogólnokształcących tradycyjnie nazywa się wszystkich nauczycieli profesorami, choć formalnie posiadają oni zwykle tytuł zawodowy magistra.

Nauczycieli szkół podstawowych, gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych (tj. licea, technika, szkoły zawodowe) obowiązuje system awansu zawodowego w ramach którego przewidziany jest tytuł honorowy: profesor oświaty.

Zobacz też

Linki zewnętrzne