Pruska kultura (film 1908)

Pruska kultura
Gatunek dramat
Data premiery 1908
Kraj produkcji Kraj Nadwiślański
Język francuski, niemiecki, polski
Czas trwania 8 minut
Produkcja Siła-kino

Pruska kultura (fr. Les martyrs de la Pologne, pl. Cierpienia Polski) – najstarszy zachowany fabularny film polski.

Dzieje filmu

Film powstał na przełomie 1907 i 1908 roku. Zrealizowany został przez warszawski kantor kinematograficzny "Siła", założony przez Mojżesza Towbina, a kręcony był we Wrześni. Twórcy liczyli, że, z uwagi na poruszanie w filmie tematyki Polaków zaboru niemieckiego, a nie rosyjskiego, uda się uniknąć cenzury.

Premiera filmu odbyła się wiosną 1908 roku w Warszawie, jednak krótko po tym wydarzeniu carska cenzura mimo wszystko zabroniła jego emisji i odtąd nie wyświetlano go w zaborze rosyjskim. W związku z tym Mojżesz Towbin zdecydował się pokazać film we Włoszech i we Francji, gdzie zdobył duże uznanie wśród widowni. Następnie kopia filmu trafiła do Francuskiego Archiwum Filmowego w Paryżu i tam przeleżała w zapomnieniu do 2000 roku, kiedy została odnaleziona przez poznańskich historyków filmu, profesorów Małgorzatę i Marka Hendrykowskich z poznańskiego UAM. Jego prapremiera po odświeżeniu i napisaniu ścieżki dźwiękowej przez Krzesimira Dębskiego odbyła się 31 stycznia 2009 r. we Wrześni.

Opis fabuły

Film w formie fabularnej opowiada o walce z polskością w zaborze pruskim z bardzo wyraźnym uwzględnieniem strajku dzieci wrzesińskich. Przedstawiony jest protest dzieci przeciwko germanizacji w szkole. Rodziców spotyka za to kara. Francuski tytuł Les martyres de la Pologne (Cierpienia Polski) sugeruje empatyczne podejście Francuzów do Polski pod zaborami.

Bibliografia

  • Małgorzata Henrykowska i Marek Henrykowski (2009), « Pierwszy polski film fabularny. Les Martyrs de la Pologne — Pruska kultura (1908) », Kwartalnik filmowy, nr 67-68, str. 212-229.
  • "Wieści z Ratusza" nr 2/2009,
  • "Wiadomości Wrzesińskie", z 6 lutego 2009
  • wyborcza.pl
  • www.wprost.pl
  • film.wp.pl film.wp.pl
  • www.zw.com.pl

Linki zewnętrzne