Saebert z Essex

Szablon:Władca kraju infobox Saebert z Essex (Sebert lub Sæbert; data urodzenia nieznana, zm. ok. 616[1]) – władca Królestwa Essex w latach 604−616/617. Był pierwszym królem tego państwa, który zrezygnował z dawnych wierzeń pogańskich i zdecydował się przyjąć chrześcijaństwo[2].

Informacje na temat jego osoby historycy czerpią głównie z kroniki Historia ecclesiastica gentis Anglorum Bedy Czcigodnego z VIII wieku. Imię to figuruje również w genealogii władców Essex, znajdującej się w Kronice anglosaskiej, sporządzonej w IX wieku w Wessex.

Biografia

Saebert był synem Sleddy i Riculi − siostry króla Kentu Ethelberta[3]. Poślubił Ethegoldę i miał z nią trzech synów[2][4].

W 604 roku, po śmierci swojego ojca, został władcą Essex. Jego siedzibą było prawdopodobnie Basildon[5]. Beda wspomina, że władzę zwierzchnią nad nim sprawował wuj Ethelbert, który podporządkował sobie wówczas większość państw anglosaskich[3].

W 604 do Essex przybył Mellit, mianowany przez św. Augustyna z Canterbury biskupem Londynu i Essex[6]. Ethelbert przekonał siostrzeńca, aby ten nie tylko gościnnie przywitał chrześcijańskiego emisariusza, ale również przyjął nową religię i ochrzcił się. Saebert przyjął chrzest z rąk Mellita[7][2], ale jego synowie pozostali przy dawnych wierzeniach[8]. Saebert, wzorem wuja, hojnie wspierał biskupstwo w Londynie. Według legendy był fundatorem opactwa westminsterskiego[9].

Saebert zmarł w 616 lub 617 roku[1]. Istnieje hipoteza, że został zabity przez pogan, którzy skorzystali ze śmierci jego możnego protektora - króla Kentu, by powrócić do dawnej religii[8]. Po śmierci obu chrześcijańskich władców misja ewangelizacyjna wysłana przez Grzegorza I utraciła obu swych obrońców. Następca Ethelberta nie miał już jego wpływów i nie chciał dłużej popierać chrześcijaństwa, zaś pod rządami synów Saeberta: Sexreda, Saewarda i Sigeberhta[10], Essex wróciło do pogaństwa[8]. Biskup Mellit zmuszony został do ucieczki do Londynu, po tym, jak odmówił młodym władcom Essex prawa do skosztowania konsekrowanego chleba[4].

Śmierć Seaberta zakończyła również erę nieformalnej kontroli władców Kentu nad Królestwem Essex, rozpoczętą przez małżeństwo Riculi ze Sleddą. Następca Ethelberta - Eadbald nie był w stanie osiągnąć w Essex pozycji ojca. Pozbawione opieki potężnego bretwalda królestwo stało się polem, na którym ściarały się interesy władców innych krajów anglosaskich, walczących o przywództwo w heptarchii. W bitwie z siłami Wessex zginęli w 617 roku synowie Seaberta.

Według tradycji grób Saeberta i jego żony znajduje się w opactwie westminsterskim, z lewej strony, w pobliżu wejścia do kaplic królewskich. W grobie zachowały się pozostałości bogatych zdobień malarskich, ufundowanych prawdopodobnie przez Henryka III, który chciał w ten sposób uczcić miejsce ostatniego spoczynku fundatorów opactwa[9][11].

Jesienią 2003, podczas wykopalisk archeologicznych w Prittlewell, odnaleziono grób osoby z rodu królewskiego, datowany na VII wiek. Część badaczy uważa, że jest to grób Saeberta. Mają za tym przemawiać znalezione artefakty: część z nich wskazuje na pogańskie korzenie (m.in. naczynia), a część wyraźnie wskazuje na chrześcijaństwo (w tym krzyże, które zdobić miały płaszcz władcy)[12].

  1. a b Carolus Plummer: Venerabilis Baedae Historiam ecclesiasticam gentis Anglorum. Londyn, Edynburg, Nowy Jork: Uniwersity of Oxford, 1896, s. XII. dostępna w bibliotece cyfrowej (ang.)
  2. a b c Charles Arnold-Baker: The companion to British history. Informa Healthcare, 2001, s. 490. ISBN 0-415-18583-1. dostępna w bibliotece cyfrowej
  3. a b Beda Czcigodny: Historia ecclesiastica gentis Anglorum, księga II, rozdział 3. (ang.). [dostęp 2010-09-10].
  4. a b Beda Czcigodny: Historia ecclesiastica gentis Anglorum, księga II, rozdział 5. (ang.). [dostęp 2010-09-15].
  5. The Early History of Basildon (ang.). Basildon District Council, 2010. [dostęp 2010-09-13].
  6. Nicholas Brooks: The Early History of the Church of Canterbury: Christ Church from 597 to 1066 (Studies in the Early History of Britain). Leicester University Press, 1996, s. 11-13. ISBN 0-7185-0041-5.(ang.)
  7. John Entick: A New and Accurate History and Survey of London, Westminster, Southwark, and Places Adjacent: Containing Whatever Is Most Worthy of Notice in Theirster, Southwark, and. 2010, s. 30-31. ISBN 1-147-98301-1. dostępna w bibliotece cyfrowej(ang.)
  8. a b c Peter Clemoes: Anglo-Saxon England. fragment napisany przez Barbarę Yorke The kingdom of the East Saxon dostępny jest w bibliotece cyfrowej(ang.)
  9. a b Arthur Penrhyn Stanley: Historical Memorials of Westminster Abbey rozdz. 1. Kessinger Publishing, 2003, s. 13-14. ISBN 0-7661-4249-3. (ang.) dostępna jest w bibliotece cyfrowej
  10. J.M. Lappenberg: A History of England Under the Anglo-Saxon Kings Part One 1845. Kessinger Publishing Co, 2004, s. 288. ISBN 1417977957 dostępna w [http://books.google.co.uk/books?id=bTfvnU9f8YQC&pg=PA288&dq=%22Sigeberht+the+Little%22&hl=en&ei=hoYDTN-mDZSy4Qayt9nLDg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=10&ved=0CFcQ6AEwCQ#v=snippet&q=sigeberht&f=false bibliotece cyfrowej].
  11. Walter Thornbury: Westminster Abbey (ang.). British History Online, 1878. [dostęp 2010-09-10].
  12. Museum Of London Archaeology: broszura "The Prittlewell Prince: The Discovery of a Rich Anglo-Saxon Burial in Essex". Museum of London Archaeological Service, 2004. ISBN 1-901992-52-7.

Linki zewnętrzne