Szablon:Dobry artykuł/archiwum

Aktualnie na stronie głównej Andriej Drukart (ur. 20 października 1822 w Mścisławiu, zm. 5 czerwca 1874 w Siedlcach) – działacz państwowy Imperium Rosyjskiego, pierwszy wicegubernator guberni siedleckiej. Karierę urzędniczą rozpoczął w Kancelarii Gubernatora Mohylewskiego w lipcu 1843 roku, jako urzędnik do pisma. Od maja 1845 roku zajmował podobne stanowisko w guberni kijowskiej. W 1846 roku otrzymał awans na stanowisko młodszego pomocnika zarządzającego kancelarią i swoją pierwszą rangę cywilną – registratora kolegialnego. W 1866 roku został przeniesiony do Królestwa Polskiego. Początkowo pracował w Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych i Duchownych, zaś od grudnia organizował w Siedlcach funkcjonowanie nowej guberni. Od 27 września 1867 roku był w niej oficjalnie wicegubernatorem, chociaż obowiązki pełnił już od stycznia. W tym czasie, w sierpniu, pacyfikował w Łomazach protesty miejscowych unitów przeciwko wprowadzanym odgórnie zmianom w liturgii, poprzedzającym likwidację unickiej diecezji chełmskiej i przymusowe włączenie wiernych do Cerkwi prawosławnej. Czytaj więcej…


Archiwum ekspozycji dobrych artykułów

Archiwum artykułów, które zostały umieszczone na stronie głównej w rubryce dobry artykuł.

2008: sierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2009: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2010: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2011: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2012: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2013: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2014: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2015: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2016: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2017: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2018: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2019: styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień
2020: styczeń


Uwaga

Ta lista nie jest równoważna aktualnej liście dobrych artykułów. Rubryka wystartowała, kiedy część dobrych artykułów już wcześniej eksponowana była w rubryce {{Czy wiesz}}. Nowe dobre artykuły dodawane są do kolejki, a w przypadku braku nowych DA artykuły do ekspozycji będą dobierane spośród tych, które uzyskały miano DA przed powstaniem tej rubryki.

1 grudnia

ED73 w Zielonej Górze.JPG

Adtranz Pafawag podczas produkcji ED72 sukcesywnie wprowadzał kolejne udoskonalenia. Dwudziesty drugi egzemplarz tej serii, w związku ze zmianą charakterystyki trakcyjnej, musiał otrzymać nowe oznaczenie – ED73. Późniejsze prace zostały wstrzymane, stąd nie powstały dalsze pojazdy tej serii. Mimo że konstrukcja bazuje na rozwiązaniach ED72 i EN71, to jednak nie ma możliwości pracy z nimi w trakcji ukrotnionej. 22 grudnia 1997 roku pojazd został wpisany do stanu posiadania MT Poznań. W roku 2005, ze względu na konieczność wymiany części, został odstawiony na boczny tor w Gnieźnie, skąd w połowie 2006 roku trafił do Dolnośląskiego Zakładu Przewozów Regionalnych we Wrocławiu, gdzie został poddany generalnemu remontowi. Po remoncie z początkiem stycznia 2007 roku rozpoczął kursowanie. W czerwcu 2008 roku został ponownie unieruchomiony prawie na rok. W lutym 2010 roku ED73 skład rozpoczął obsługę pociągów interREGIO Łódź Fabryczna - Warszawa Wschodnia Osobowa.

2 grudnia

Botswana mine.png

Ze względu na złą politykę rolną, rolnictwo w Botswanie znajduje się w stanie stagnacji. Produkcja rolna jest dotowana i limitowana przez rząd za pomocą systemu ISPAAD wzorowanego na tym, który stosowany jest w Unii Europejskiej. Ten dział gospodarki Botswany ma niewielki udział w PKB, ale znaczny w zatrudnieniu – pracuje na roli ponad 20% mieszkańców. W przeciwieństwie do większości innych państw afrykańskich większe znaczenie ma produkcja zwierzęca niż roślinna. Ogromnym problemem są susze powodujące średnio co 3 lata katastrofalny spadek produkcji rolniczej. W południowej i centralnej części kraju znajduje się pustynia Kalahari zajmująca znaczną część kraju. W efekcie tylko 5% powierzchni kraju nadaje się do produkcji rolnej. Przed uzyskaniem niepodległości Botswana była eksporterem żywności. Po uzyskaniu niepodległości nieudane reformy oraz słabość administracji spowodowały, że kraj stał się importerem żywności. W 2010 roku największy udział w zbiorach wśród roślin miały rośliny korzeniowe, głównie maniok jadalny. Najbardziej rozpowszechnionym zbożem jest sorgo.

3 grudnia

Skandynawska klawiatura ubt.JPG

W języku duńskim i obu wersjach języka norweskiego jest dwudziestą dziewiątą i zarazem ostatnią literą alfabetu. W języku szwedzkim jest dwudziestą siódmą literą alfabetu i znajduje się między z, a przed ä. W alfabecie fińskim występuje na dwudziestym dziewiątym miejscu po z i nie występuje w tablicach częstotliwości ani w lokalnej odmianie scrabble. W języku polskim litera Å nosi nazwę „a z kółkiem”. Po szwedzku nosi nazwę „o” i wymawiana jest jako długie /o:/. Norwegowie i Duńczycy nazywają ją bolle-å. Po fińsku literę nazywa się ruotsalainen o, czyli „szwedzkie o”. Angielskim określeniem jest a with a ring/halo. W językach skandynawskich kółka nad å nie uważa się za znak diakrytyczny, a literę postrzega się jako ligaturę złożoną z a i o. Z języków nieskandynawskich używają jej język waloński, północnofryzyjski, istrorumuński, języki lapońskie i czamorro.

4 grudnia

Bundesarchiv Bild 183-L22092, Gotenhafen, Beschlagnahme von Geschäften.jpg

Po zakończeniu kampanii wrześniowej Adolf Hitler wcielił do Rzeszy zachodnie ziemie II Rzeczypospolitej. W latach 19391943 miały miejsce masowe wysiedlenia ludności polskiej i żydowskiej z terenów Pomorza Gdańskiego. Przewidziano wysiedlenie na wschód 200 tysięcy Polaków. Niemieckie plany streszczały się do trzech słów: „zniemczenie”, „odżydzenie” i „odpolonizowanie”. Między październikiem 1939 a kwietniem 1940 roku na Pomorzu okupanci niemieccy zamordowali od 30 000 do 40 000 przedstawicieli tzw. polskiej warstwy przywódczej. Masowo mordowano również pacjentów szpitali psychiatrycznych i zakaźnych. Pozostałą ludność planowano zatrzymać i wykorzystać w charakterze taniej siły roboczej dla niemieckiego przemysłu i rolnictwa. Polscy historycy oceniają, że w latach II wojny światowej z terenów Pomorza Gdańskiego wysiedlonych zostało od 120 000 do 170 000 obywateli polskich, na których miejsce sprowadzono blisko 120 000 niemieckich osadników.

5 grudnia

Andrea Mantegna 087.jpg

Zaczyna się od słów: Początek Ewangelii o Jezusie Chrystusie Synu Bożym. Przez większą część swojej historii Ewangelia Marka była marginalizowana. Stosunek do niej zmienił się w końcu XVIII wieku, kiedy uznano ją za najbardziej pierwotną i dlatego ważną w badaniach historycznych oraz teologicznych. Jej autorem według tradycji chrześcijańskiej jest Marek Ewangelista. Zwykle datuje się ją na około 65 rok. Została spisana w języku greckim. Język jest prosty i niewyszukany, sporo wyrażeń jest potocznych, a nawet gwarowych. Głównym tematem księgi jest nadprzyrodzona mądrość i moc Jezusa oraz jego władza nad Szatanem. Wydarzenia czasu przeszłego opisywane są tak, jakby działy się przed oczami czytelników. Marek nie upiększa czynów i słów Jezusa, stąd jego opisy są szorstkie i twarde, a czasem szokujące. Koncentruje się na opisie cudów i czynów Jezusa oraz w większym stopniu niż pozostali ewangeliści podkreśla znaczenie wiary jako warunku cudu – Wszystko, o cokolwiek modlicie się i prosicie, wierzcie że otrzymacie, a stanie się wam.

6 grudnia

Roquette de mer.jpg

Jako roślina halofilna rukwiel nadmorska jest przedmiotem badań nad walorami użytkowymi, kwalifikującymi do upraw na glebach słonych. W Polsce (subsp. baltica) rośnie wzdłuż całego wybrzeża u podnóża wydm na morskim wybrzeżu, a także w zagłębieniach plaż i na kidzinie. Odgrywa istotną rolę w formowaniu inicjalnych wydm, zatrzymując niesiony przez wiatr piasek. Występuje w pojedynkę lub w efemerycznych zbiorowiskach. Jej młode, delikatne, kruche i nieco mięsiste pędy bywają spożywane w basenie Morza Śródziemnego jako warzywo lub jako dodatek smakowy do potraw ze względu na ostry smak. W czasach głodu suszony korzeń mielono i dodawano do mąki używanej do wyrobu chleba. Źle znosi wydeptywanie i nie utrzymuje się na plażach intensywnie użytkowanych rekreacyjnie. Jej siedliska są także niszczone przez zabudowę brzegu morskiego, w tym tworzenie opasek brzegowych.

7 grudnia

Anguis fragilis (curled up).jpg

Z wyglądu przypomina węża. Jest jedynym przedstawicielem rodziny padalcowatych w faunie Polski. Przodkowie padalca zwyczajnego, w przeciwieństwie do dzisiejszych przedstawicieli tego gatunku, posiadali cztery kończyny jak wiele innych jaszczurek. Padalec przyjmuje różnorodne ubarwienie, na grzbiecie spotyka się zwykle odcienie brązu, na brzuchu czerń u samic i żółtawy deseń u samców. Występuje kilka odmian barwnych, w tym turkusowa, lecz najczęściej spotyka się osobniki brunatne. Młode ubarwione są inaczej od dorosłych. Głowa i ogon są bardzo słabo wyodrębnione od tułowia. Gad poluje głównie na ślimaki nagie i dżdżownice. Nie jest zbyt szybki. Porusza się wykonując wężowate ruchy ciała. Rozmnaża się wedle różnych autorów żyworodnie lub jajożyworodnie. Ciąża trwa 11–13 tygodni. Następnie na świat przychodzi od 6 do 26 młodych. W razie zagrożenia potrafi odrzucić ogon, zarówno cały, jak tylko jego część. Stracona część ciała odrasta, ale zazwyczaj nie osiąga pierwotnej wielkości i różni się kształtem.

8 grudnia

ED73 w Zielonej Górze.JPG

Adtranz Pafawag podczas produkcji ED72 sukcesywnie wprowadzał kolejne udoskonalenia. Dwudziesty drugi egzemplarz tej serii, w związku ze zmianą charakterystyki trakcyjnej, musiał otrzymać nowe oznaczenie – ED73. Późniejsze prace zostały wstrzymane, stąd nie powstały dalsze pojazdy tej serii. Mimo że konstrukcja bazuje na rozwiązaniach ED72 i EN71, to jednak nie ma możliwości pracy z nimi w trakcji ukrotnionej. 22 grudnia 1997 roku pojazd został wpisany do stanu posiadania MT Poznań. W roku 2005, ze względu na konieczność wymiany części, został odstawiony na boczny tor w Gnieźnie, skąd w połowie 2006 roku trafił do Dolnośląskiego Zakładu Przewozów Regionalnych we Wrocławiu, gdzie został poddany generalnemu remontowi. Po remoncie z początkiem stycznia 2007 roku rozpoczął kursowanie. W czerwcu 2008 roku został ponownie unieruchomiony prawie na rok. W lutym 2010 roku ED73 skład rozpoczął obsługę pociągów interREGIO Łódź Fabryczna - Warszawa Wschodnia Osobowa.

9 grudnia

Jaksice.JPG

W Inowrocławskim Węźle Kolejowym znajduje się linia kolejowa nr 741, łącząca posterunek odgałęźny Mimowola i przystanek Jaksice. Linia zbudowana została przez okupanta w 1941 roku. Jej budowa trwała niecałe dwa miesiące. W 1967 roku została zelektryfikowana przy okazji elektryfikacji linii kolejowej nr 131. Linia nr 741 pozwala na omijanie stacji Inowrocław, co jest stosowane przez pociągi towarowe oraz ekspresowe. W całości znajduje się na terenie powiatu inowrocławskiego. Linia jest dwutorowa. Na linii znajduje się tylko jeden przystanek kolejowy – Jaksice. Prędkość maksymalna na całej linii wynosi 80km/h dla wszystkich rodzajów pociągów. Od grudnia 2011 roku linią nr 741 jeżdżą pociągi kategorii Express InterCity, EIC Kaszub oraz EIC Neptun relacji Warszawa WschodniaGdynia Główna.

10 grudnia

SMS Goeben.jpg

2 lipca 1912 roku do służby w Kaiserliche Marine wszedł krążownik liniowy SMS Goeben. Po włączeniu okrętu w skład Hochseeflotte został skierowany na Morze Śródziemne, gdzie wraz z lekkim krążownikiem SMS Breslau utworzył Eskadrę Śródziemnomorską (Mittelmeerdivision), reprezentującą interesy II Rzeszy w regionie. W sierpniu 1914 roku, po wypowiedzeniu Niemcom wojny przez Wielką Brytanię, oba okręty były przez sześć dni ścigane przez jednostki Floty Śródziemnomorskiej Royal Navy, lecz ostatecznie wymknęły się i bezpiecznie dotarły do Konstantynopola. 16 sierpnia 1914 roku okręt włączono do floty tureckiej i przemianowano na Yavuz Sultan Selim. Podczas I wojny światowej był aktywnie wykorzystywany w działaniach przeciwko Rosji na Morzu Czarnym. Po zakończeniu wojny pozostał w składzie tureckiej marynarki wojennej, zmieniając nazwę kolejno na Yavuz Selim a następnie na Yavuz. Z czynnej służby został wycofany dopiero w 1963 roku, jako ostatni przedstawiciel swojej klasy.

11 grudnia

PSX-Console-wController.png

Pierwszą grą wideo, która odniosła komercyjny sukces był Pong. Historia gier komputerowych sięga 1947 roku, wtedy wynaleziono prototyp gry elektronicznej – analogowy symulator pocisku rakietowego używający lamp elektronowych. Początek gier komputerowych w formie graficznej nastąpił po wynalezieniu komputera EDSAC. Pionierem gier komputerowych był pracownik uniwersytetu w Cambridge, który stworzył adaptację zabawy w kółko i krzyżyk pod nazwą Noughts and Crosses. Następnie fizyk William Higinbotham wyprodukował grę Tennis for Two. Była to pierwsza graficzna gra komputerowa, wyświetlana na oscyloskopie i posiadająca kontrolery do sterowania. Grę Spacewar! z 1962 roku uznaje się w amerykańskich publikacjach za pierwszą z prawdziwą wektorową grafiką komputerową. Do 1972 roku gry komputerowe były produkcjami akademickimi. Do masowego obiegu weszły za sprawą automatu do gry Pong. Dzięki jego popularności powstały platformy do gry – automaty i konsole, a od lat 80. XX wieku także komputery osobiste. Od lat 90. XX wieku gry komputerowe zaczęły masowo obsługiwać rozgrywkę sieciową oraz grafikę trójwymiarową, stając się produktem masowym.

12 grudnia

Amaterasu cave crop.jpg

Według Kojiki Amaterasu narodziła się, gdy Izanagi przemywał lewe oko w trakcie oczyszczania się w wodzie morskiej po ucieczce z Krainy Ciemności. W Nihon-shoki natomiast bogini słońca przyszła na świat zaraz po tym, jak uformowały się japońskie wyspy i była pierwszym bóstwem, które zrodziło się z ciała Izanami. Para boskich demiurgów uznała ją za swoje najbardziej udane dziecko i postanowiła powierzyć jej władzę nad Wysoką Równiną Niebios. Amaterasu wypełniła wolę rodziców, wspięła się po niebiańskiej drabinie, która w tym czasie łączyła niebo i ziemię, i odtąd sprawiedliwie panowała nad światem niebiańskich bogów. Zesłała na ziemię swojego wnuka Ninigiego, który dał początek japońskiemu rodowi cesarskiemu. Uważana jest za dawczynię zdobyczy cywilizacji, takich jak rolnictwo, tkactwo czy budownictwo.

13 grudnia

Adam Wikszemski.jpg

Był pionierem zapisu fonograficznego. 6 listopada 1889 roku polski lekarz i anatom Adam Bruno Wikszemski opatentował w berlińskim urzędzie patentowym wynalazek urządzenia do fonograficznej rejestracji drgań dźwiękowych. Urządzenie składało się z walca pozostającego w ruchu obrotowym, nawijającego papier światłoczuły, i systemu zwierciadeł, odbijających promienie świetlne na powierzchnię obudowy, w której zamknięty jest walec. Jedno z lusterek połączone było z membraną, drgającą pod wpływem fal dźwiękowych, co można było zarejestrować na papierze światłoczułym w formie wykresu. Umożliwiało jednostronny poprzeczny zapis dźwiękowy. Wikszemski chorował na nieuleczalną chorobę. Zmarł w Berlinie, dokąd wyjechał na operację. O jego śmierci powiadomiły petersburski Kraj i prasa medyczna: Gazeta Lekarska, Medycyna oraz Przegląd Lekarski.

14 grudnia

Spa-Francorchamps of Belgium.svg

28 sierpnia 2011 roku na torze Circuit de Spa-Francorchamps odbył się wyścig Formuły 1 o Grand Prix Belgii 2011. Z ponad półsekundową przewagą pole position wywalczył Niemiec Sebastian Vettel z zespołu Red Bull Racing, który był liderem w klasyfikacji generalnej. W samym wyścigu również zwyciężył Vettel. Drugie miejsce zajął jego partner zespołowy Mark Webber, a trzecie Jenson Button z teamu McLarena. Najszybsze okrążenie podczas wyścigu wykonał Webber. Sukces Vettela przyczynił się do powiększeniu jego przewagi w klasyfikacji generalnej. Wiele postaci ze środowiska uznało rywalizację o tytuł mistrzowski za zakończoną, choć do zakończenia sezonu pozostało wówczas jeszcze siedem wyścigów.

15 grudnia

Poe rue morgue byam shaw.JPG

Tematem przewodnim noweli Zabójstwo przy Rue Morgue Edgara Allana Poego jest podwójne morderstwo Madame L'Espanaye i jej córki na fikcyjnej paryskiej ulicy Rue Morgue. Relacje w gazetach dotyczące morderstwa podają, że gardło matki było tak przecięte, że jej głowa ledwo się trzymała reszty ciała, a jej córka, po tym jak była duszona, została siłą wepchnięta w komin. Morderstwo zostało popełnione w pozornie niedostępnym pokoju na czwartym piętrze, zamkniętym od środka na klucz. Zagadkowe morderstwo decyduje się rozwiązać C. Auguste Dupindetektyw, po tym jak podejrzany został już aresztowany. Na miejscu zbrodni Dupin znajduje podejrzany włos, który zdaje się nie należeć do człowieka. Zamieszcza ogłoszenie w gazecie z zapytaniem, czy komuś nie zagubił się orangutan. Gdy odwiedza go marynarz, który odpowiedział na jego zapytanie, Dupin wyjaśnia, w jaki sposób ustalił, że to zwierzę jest prawdziwym „zabójcą” przy Rue Morgue.

16 grudnia

Caribbean reef shark.jpg

Ten gatunek rekina zamieszkuje tropikalne wody zachodniego Atlantyku, od Florydy po Brazylię i obok żarłacza czarnopłetwego jest najpospolitszym rekinem w Morzu Karaibskim. Na Bahamach oraz w innych miejscach stosuje się krwawe przynęty, aby przyciągnąć żarłacze karaibskie jako atrakcję ekoturystyczną. Urządza się tak zwane „karmienia rekinów” – grupa osób, po zwabieniu rekinów, nurkuje z kawałkami mięsa przeznaczonymi dla drapieżników. Gatunek ten jest odpowiedzialny za nieliczne ataki na ludzi. Mierząc maksymalnie do 3 metrów, żarłacz karaibski jest największym drapieżnikiem znajdującym się na szczycie łańcucha pokarmowego w ekosystemie atlantyckich raf. Żywi się wieloma gatunkami ryb oraz głowonogów. Jest żyworodny. Samice rodzą do 4–6 młodych co dwa lata. Posiada pewne znaczenie dla rybołówstwa jako źródło mięsa, skóry, oleju z wątroby i mączki rybnej. Płetwy sprzedawane są na azjatyckich rynkach, a mięso w Belize, Meksyku i Gwatemali, gdzie podaje się je najczęściej zawinięte w tortillę. Szczęki są używane do celów ozdobnych.

17 grudnia

Eugeniusz Biskupski 2009.JPG

Był czołowym polskim trójskoczkiem w latach 70. XX wieku. Podczas igrzysk olimpijskich w Montrealu w 1976 roku Eugeniusz Biskupski zajął siódmą lokatę. Cztery razy brał udział w halowych mistrzostwach Europy. Reprezentował Polskę na czempionacie Starego Kontynentu w Pradze w 1978 roku. Sześć razy stawał na podium mistrzostw Polski seniorów zdobywając dwa mistrzostwa kraju. Podczas halowych mistrzostw Polski zdobył sześć medali, w tym jeden z najcenniejszego kruszcu. W latach 19711979 dziewiętnaście razy bronił barw narodowych w meczach międzypaństwowych, odnosząc w nich cztery zwycięstwa indywidualne. W rankingu trójskoczków amerykańskiego czasopisma Track & Field News zajął dziesiąte miejsce w 1973, siódme w 1975 oraz ósme w 1976 roku. Ostatnim sezonem jego zawodowej kariery był rok 1980, w którym zdołał jeszcze zdobyć halowe wicemistrzostwo Polski. Po przejściu na emeryturę podjął pracę nauczyciela wychowania fizycznego w szkole podstawowej w Rembertowie, gdzie mieszkał.

18 grudnia

Václav Havel cut out.jpg

Po wybuchu aksamitnej rewolucji w listopadzie 1989 roku Václav Havel stał się jednym z założycieli antykomunistycznego Forum Obywatelskiego i jako kandydat ruchu w dniu 29 grudnia 1989 został wybrany na prezydenta Czechosłowacji. Wspierał dążenie kraju w kierunku demokracji parlamentarnej i politycznych struktur cywilizacji zachodniej, ale nie udało mu się uniknąć rozpadu państwa czechosłowackiego w 1992 roku. Od 1993 roku, przez dwie kadencje, pełnił urząd prezydenta Republiki Czeskiej, doprowadzając kraj do NATO oraz przygotowując go do wstąpienia do Unii Europejskiej. Jako pisarz jest znany na całym świecie ze swoich dramatów pisanych w duchu teatru absurdu. W swoich sztukach zajmował się między innymi tematyką władzy, biurokracji i języka. W esejach i listach z więzienia, oprócz analizy polityki, poruszał zagadnienia filozoficzne dotyczące wolności, władzy, moralności i transcendencji. Poświęcał się także poezji eksperymentalnej i tego typu wiersze (w tym kaligramy), pisane w latach sześćdziesiątych, zawiera zbiorek Antikódy.

19 grudnia

Papyrus 66 (GA).jpg

Zawiera, z niewielkimi lukami, niemal całą Ewangelię Jana. Papirus Bodmer II cieszy się opinią jednego z najcenniejszych rękopisów Nowego Testamentu, jednak tekst kodeksu nie jest równy i w różnych jego partiach dochodzą do głosu elementy odmiennych tradycji tekstualnych. Zasadniczo tekst jest pokrewny z Kodeksem Synajskim. Liczba błędów jest niewielka w początkowych partiach tekstu Ewangelii Jana, natomiast wzrasta w partiach końcowych. Skryba miał tendencję do poprawiania tekstu, jednak częściej opuszczał niż dodawał. Rękopis przechowywany jest w Bibliotece Bodmera w Cologny koło Genewy. Niewielkie jego fragmenty są przechowywane w Chester Beatty Library w Dublinie oraz w Institut für Altertumskunde w Kolonii.

20 grudnia

W analizie funkcjonalnej przestrzenią wszystkich ciągłych funkcjonałów liniowych określonych na danej przestrzeni unormowanej jest przestrzeń sprzężona. W kontekście analizy funkcjonalnej dla odróżnienia od przestrzeni sprzężonej algebraicznie, w której nie zakłada się ciągłości funkcjonałów, mówi się czasami o przestrzeni sprzężonej topologicznie. Wyniki ogólnej teorii przestrzeni sprzężonych znajdują zastosowanie w wielu dziedzinach matematyki, np. w równaniach różniczkowych i całkowych, czy teorii aproksymacji. Przykładowo teoria dystrybucji zrodzona z potrzeb fizyki, zbudowana jest w oparciu o funkcjonały liniowe i ciągłe na pewnej przestrzeni liniowo-topologicznej (tzw. przestrzeni funkcji próbnych).

21 grudnia

HMS Queen Mary Jutland.jpg

31 maja i 1 czerwca 1916 roku na Morzu Północnym została stoczona bitwa jutlandzka pomiędzy zespołami flot: brytyjskiej Royal Navy i niemieckiej Kaiserliche Marine. W bitwie tej uczestniczyło po obu stronach 250 okrętów różnych klas, na których pokładach znajdowało się około 105 000 osób. Krążowniki liniowe obu stron natknęły się na siebie wczesnym popołudniem. W nocnej fazie boju admirał Jellicoe usiłował przeciąć okrętom Kaiserliche Marine drogę do ich kotwicowisk, aby rankiem ponownie związać ich w boju. Jednostki brytyjskie i niemieckie, głównie lżejsze, ścierały się tej nocy wielokrotnie, ale nie przeszkodziło to admirałowi Scheerowi bezpiecznie doprowadzić większości z nich do baz. W bitwie jutlandzkiej zatonęło 14 okrętów brytyjskich i 11 niemieckich, zginęło ponad 8500 marynarzy obu flot. Obie strony ogłosiły swoje zwycięstwo, chociaż żadna nie osiągnęła zakładanych przed bitwą celów. Taktyczny sukces odnieśli Niemcy, tracąc mniej jednostek i mając znacząco mniejsze straty ludzkie. Jednak Royal Navy zachowała swe panowanie na okalających Europę morzach i pełną zdolność do utrzymywania blokady ekonomicznej Niemiec.