Yuriy Andropov

Yuri Andropov
Dosya:Andropov1.jpg
Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteri
Görev süresi
12 Kasım 1982 - 9 Şubat 1984
Yerine geldiği Leonid Brejnev
Yerine gelen Konstantin Çernenko
Kişisel bilgiler
Doğum 15 Haziran 1914(1914-06-15)
Stavropol, Rusya İmparatorluğu
Ölüm 9 Şubat 1984 (69 yaşında)
Moskova, Sovyetler Birliği
Partisi Sovyetler Birliği Komünist Partisi
İmzası

Yuri Vladimiroviç Andropov(Rusça: Юрий Владимирович Андропов, d. 15 Haziran 1914, Nagutskoye, Rusya - ö. 9 Şubat 1984, Moskova), SSCB'li devlet adamı. 1967'den 1982'ye değin Devlet Güvenlik Komitesi'nin (KGB) başkanlığını yapmış, 12 Kasım 1982'den ölümüne değin 15 ay süreyle Sovyetler Birliği Komünist Partisi (SBKP) Merkez Komitesi genel sekreterliği görevinde bulunmuştur.


Gençliği

Soylu bir Slav Kazağı ailesine üye olan bir demiryolu işçisinin oğlu olan Andropov, telgraf operatörlüğü ve film makinistliğinden sonra Volga Nehrinde kayıkçılık yaptı. Daha sonra bir teknik okula, ardından da Petrozavodsk Üniversitesi'ne girdi. Yaroslavl bölgesinde Genç Komünistler Birliği'nin (Komsomol) örgütleyicileri arasında yer aldı. Yetenekleri üstlerinin dikkatini çekince, yeni kurulan Karelo-Fin Özerk Cumhuriyeti'nin (1939-40) Komsomol örgütünün başına getirildi. Almanların bölgeyi işgal etmesinin ardından, Alman hatlarının gerisindeki bölgede gerilla birliklerini örgütledi. Savaş sırasında gösterdiği başarılar nedeniyle Petrozavodsk parti örgütünün sorumlusu oldu.

Andropov, 1951'de Moskova'ya alınarak, geleceği güven veren genç parti görevlilerinin yetişmesi için elverişli bir ortam olarak değerlendiren Parti Sekreteryası'nın idari kadrosunda görevlendirildi. Temmuz 1954-Mart 1957 arasında ülkenin Macaristan büyükelçiliğini yürüten Andropov, 1956 yılındaki Macar Ayaklanması sırasında SSCB'nin Macaristan'ı işgal hareketinin düzenlenmesinde önemli rol oynadı. Ardından Moskova'ya dönerek parti örgütü üçünde hızla yükseldi.

KGB Başkanlığı

Mayıs 1967'de, parti önderi Leonid Brejnev tarafından 10 üyeli Parti Sekreteryası'ndan alınarak Devlet Güvenlik Komitesi'nin (KGB) başına getirildi. Bu atamadaki amaç, gereğinden çok bağımsız davranan güvenlik sistemi üzerindeki siyasal denetimin artırılmasıydı. KGB başkanlığı görevindeyken 1967'de Politbüro yedek üyeliğine seçilen Andropov, 1973'te Politbüro'nun asil üyesi oldu. 1976'da orgeneral rütbesine yükseltidi. KGB başkanlığı sırasında baskıcı bir politika izleyerek rejim karşıtlarının etkinliklerini bastırdı. 1968'de Çekoslovakya'nın Varşova Paktı birlikleri tarafından işgalini planlayanlar, 1981'de ise Polonya yönetimini sıkıyönetim ilan etmeye zorlayanlar arasında yer aldı.

SSCB Liderliği

Brejnev'in durumu giderek bozulurken, Andropov da onun yerine geçmeye hazırlanıyordu. 24 Mayıs 1982'de KGB başkanlığından istifa ederek, siyasal ağırlığı daha çok olan bir sorumluluk üstlenmek amacıyla Sekreterya'daki eski görevine döndü. Brejnev'in ölümünden iki gün sonra, 12 Kasım'da SBKP Merkez Komitesi tarafından genel sekreterliğe seçildi.



Önce gelen:
Leonid Brejnev
Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteri
1982 - 1984
Sonra gelen:
Konstantin Çernenko
Önce gelen:
Leonid Brejnev
Yüksek Sovyet Prezidyumu başkanı
1983 - 1984
Sonra gelen:
Konstantin Çernenko